Voetreflex bij dementie

Samenwerking met de reguliere zorg

Tijdens onze bijscholingsdagen komt samenwerking met de reguliere zorg regelmatig ter sprake. Een steeds terugkerend thema hierbij is: ‘Hoe pak je dit aan’?.

In deze blog vind je het relaas van Monica Colbers, een ervaringsdeskundige. Zij wil graag haar ervaringen met jullie delen met betrekking tot voetreflex bij mensen met dementie en hoe zij dit heeft aangepakt.  Monica is natuurgeneeskundig en voetreflexzone therapeut. Na jarenlang gewerkt te hebben als apothekersassistent heeft zij de overstap gemaakt naar de complementaire zorg. Naast haar praktijk biedt zij al enige jaren haar behandelingen aan binnen enkele intramurale zorginstellingen met indicatie ‘dementie’.

Ontwikkelingen binnen de reguliere zorg

Binnen de huidige reguliere zorg vindt een kentering plaats waarbij steeds meer gekeken wordt vanuit een holistische en psychosomatische blik. De reguliere zorg erkent steeds meer dat leefstijl (fysiek, mentaal, sociaal en emotioneel), voeding en beweging een zeer grote rol speelt bij het verergeren of verbeteren van klachten. Dit biedt openingen tot samenwerking.

Een goed begin is het halve werk! Hoe pak je het aan?

  1. Verdiep je in de materie. Verdiep je in dementie, vormen, symptomen, omgang, etc. zodat je goed beslagen ten ijs komt. Werken met deze doelgroep vraagt heel veel inlevingsvermogen, geduld en energie. Deze groep mensen scheidt zich af van de huidige realiteit, leven meer in het verleden en hebben het vaak over hun eigen jeugd of kinderen. Ze zijn vergeetachtig, vaak onrustig en onzeker. Naast de bewoners heb je te maken met de zorgbegeleiding, de leiding, familie, vrijwilligers en soms ook anderen die vanuit externe werkzaamheden aanwezig zijn.
  2. Leg contact. Nadat je hebt bepaald bij welke instelling je aan de slag zou willen, kijk je binnen je netwerk of je mensen kent die bekend zijn met de betreffende instelling. Dit kan personeel zijn of familie van de bewoners. Dit geeft vaak een makkelijke ingang. Je kunt dan via deze persoon contact leggen met de specifiek verantwoordelijke voor externe activiteiten. Lukt het niet via je directe kring dan biedt Linkedin een goed alternatief. Vervolgens neem je telefonisch contact op waarbij je een aanbieding doet voor een ‘gratis vrijblijvend’ dagdeel als verwenmoment. Maak tijdens dit gesprek een afspraak voor een korte kennismaking op de afdeling. 
  3. Bereid je gesprek goed voor
    • maak een CV
    • maak een aparte, korte, introductie van max. 1 A4
    • benoem je werkvorm, discipline en ervaringen
    • neem kaartjes en folders mee
    • zorg voor een elevator-pitch en oefen deze
    • rond het gesprek af met de vraag of je een mail mag sturen met alle informatie. Je kunt dan later nog een keer telefonisch contact leggen om te vragen of de informatie helder was en om te informeren naar een vervolg
  4. De kracht zit hem in de herhaling. Er zijn vaak meerdere contactmomenten en persoonlijke gesprekken nodig voordat je op locatie aan de slag kunt. Een vrijblijvend en gratis dagdeel is een goed middel om een afdeling kennis te laten maken met jou en jouw voetreflexmassages. Het grote voordeel is dat de positieve effecten van de voetreflexmasages ook direct zichtbaar zijn voor het behandelend personeel en de familie. Binnen de instellingen ga je niet therapeutisch aan de slag, maar geef je voetreflexmassages.
    Benoem dit ook zo. Hierdoor zul je minder snel te maken hebben met (voor)oordelen.

En dan is het zover! Waar moet je op letten….

Omgang met bewoners

Veel bewoners vinden het fijn om met hun voornaam aangesproken te worden. Een voornaam geeft gelijk herkenning. Het is belangrijk dat je je iedere keer opnieuw voorstelt en vertelt wat je komt doen. Soms geeft een bewoner aan dat hij/zij even geen zin heeft. In dat geval probeer je het later nog een keer. Belangrijk is om niet aan te dringen of te dwingen.

Voorbereiding van de voetreflexmassage op locatie

  • ga uit van een behandeling van ongeveer 30 minuten per bewoner
  • zorg voor een fijne, rustige plek om te masseren
  • een comfortabele werkhouding kun je creëren door gebruik te maken van de verstelmogelijkheden van de rolstoel of gebruik te maken van relaxstoelen die vaak al op een afdeling aanwezig zijn
  • bouw vertrouwen op, neem de tijd.
  • overleg altijd met de zorgleiding: zijn er specifieke dingen waar je rekening mee moet houden?
    moeten steunkousen aan blijven, wat wordt wel of juist niet van je verwacht, etc.
  • zorg voor warme handen, bewoners hebben vaak steenkoude voeten
  • wees aanwezig met liefdevolle aandacht.

Voetreflexmassage

Omdat je vaak te maken hebt met onrustige bewoners, moet je extra bedacht zijn op veiligheid. Praktisch om bij de eerste kennismaking met voetreflexmassage niet beide schoenen en sokken tegelijk uit te doen. Je handelt eerst de rechter voet helemaal af (schoen/sok uitdoen – voetreflex – schoen/sok aandoen) vervolgens de linkervoet. Mocht de bewoner onrustig worden en op willen staan kun je snel handelen.

De voetreflex Lymfedrainage via Reflexologie en Voetreflextherapie bij Stressklachten van Grow opleidingen zijn zeer geschikt. Wat als zeer fijn wordt ervaren, is een aanpak van zachte druk met circulair repeterende bewegingen. 

Wat kun je verwachten?

  • bewoners zakken vrij snel in de ontspanning, sommigen vallen binnen enkele minuten in slaap
  • onrustig (verbaal of fysiek) gedrag vermindert tot gehele stilte en ontspanning
  • door de voetreflexmassage komen ze vaak weer bij hun gevoel. Het komt regelmatig voor dat een bewoner emotioneel wordt en gaat huilen. Er worden ook vaak mooie momenten gedeeld. Als een bewoner te emotioneel wordt en hierin ‘blijft steken’ probeer dan de bewoner op een leuke gedachte te
    brengen, zodat je de voetreflexmassage positief kan afronden. 

Overig

  • Er geldt algehele geheimhouding van wat je ziet en hoort binnen de afdeling. Geef bij het eerste gesprek aan dat je je hier bewust van bent.
  •  Zorg dat je bekend bent met de protocollen. Je mag als externe zorgverlener niet direct eerste hulp gaan verlenen of hulp gaan inschakelen. Zorg voor veiligheid en haal de zorgbegeleiding er direct bij (of laat dit doen).
  • Belangrijk is dat je je diploma Voetreflextherapie hebt, aangevuld met HBO MBK en/of PsBK, conform Plato.
  • Jouw positie op de afdeling is die van externe zorgverlener. Observeren, overleggen en aanpassen zijn een vereiste. Zorg dat je niet gezien wordt als ‘last’ of als ‘pottenkijker’. Zorg dat je met je voetreflexmassages mee gaat in de routine van de dag. Betrek de zorgbegeleiding in je verwenmomenten en durf te vragen.

Als na het vrijblijvende verwenmoment duidelijk is wat de toegevoegde waarde is van de voetreflexmassage, ontstaat er een opening voor verdere samenwerking. Zorg dan dat je duidelijke afspraken hebt over vergoedingen. Zorginstellingen kunnen jouw behandelingen bijvoorbeeld betalen uit een speciaal budget voor externe activiteiten. De afgelopen jaren is ‘Gelden Waardigheid en trots’ beschikbaar gesteld vanuit de overheid. Soms kan een behandeling worden vergoed uit de aanvullende zorgverzekering van de cliënt. Wellicht zijn er ook andere budgetten of middelen beschikbaar. 

Mocht je naar aanleiding van dit stuk vragen hebben, kun je via de mail contact opnemen met Monica Colbers: rainbowvoetreflex@live.nl


Maar wat als jouw verdediging het laat afweten?

Deel 2 over het immuunsysteem

In ons vorige blog kon je lezen hoe het immuunsysteem functioneert.

Ongewenste indringers moeten 3 barrières overwinnen om hun schadelijke invloed uit te kunnen oefenen.

 

 

Nog even in het kort:

  • Je vestingmuur: het eerste lijns immuunsysteem heeft als belangrijkste functie het tegengaan van ongewenste indringers als bacteriën, virussen en schimmels. De slijmvliezen van onder andere je luchtwegen en darmen spelen hierin een grote rol.
  • De strijdkrachten: het tweede lijns immuunsysteem of aangeboren immuunsysteem. Dit systeem wordt actief als er toch ziekteverwekkers door de lichaamsbarrière heen weten te dringen.
  • De hogere legerleiding: het adaptieve systeem of verworven systeem. Dit gaat pas aan de slag als het eerste en tweede immuunsysteem falen. Het weet precies op welke plek met welke middelen moet worden ingegrepen om de rust weer te herstellen.

 

Wat merk je als je immuunsysteem (langdurig) onder druk staat en wat kun je er tegen doen?

Je darmflora is van groot belang voor een goed werkende 1e lijns barrière. Het zorgt voor een milieu waarin ziektekiemen zich niet thuis voelen, helpt de vertering met behulp van enzymen en produceert de benodigde vetzuren ten behoeve van de slijmlagen. Als deze beschermlaag echter niet goed functioneert of beschadigd is, zullen via de darmwand niet alleen gezonde voedingsstoffen, maar ook bacteriën, schimmels, of ongewenste voedseldeeltjes en afvalstoffen in de bloedbaan belanden.

Een slecht functionerende darmflora wordt onder andere veroorzaakt door een verkeerd voedingspatroon: te weinig vezels, tekort aan eiwitten, teveel suiker, zoetstoffen of snelle koolhydraten. Maar ook stress en chemische belasting door bijv. pesticiden of medicatie zijn grote boosdoeners.

Klachten die hiermee in verband worden gebracht zijn voedselintoleranties, huidproblemen, eczeem, concentratie- en geheugenproblemen, vermoeidheid, spijsverteringsklachten, hormonale klachten en spier- en gewrichtspijnen.

Zodra ziekteverwekkers door de lichaamsbarrières gaan, komt het aangeboren immuunsysteem in actie en wel door een ontstekingsreactie op gang te brengen. Deze ontstekingsreactie maakt ruimte voor de immuuncellen om hun werkt te doen. Belangrijk is dat de ontstekingsreactie weer wordt uitgezet nadat de indringers onschadelijk zijn gemaakt. Het is van belang dat ontstekingsreacties niet te vaak optreden en niet te lang duren omdat anders de effectiviteit van het aangeboren immuunsysteem wordt verminderd.

Ontstekingsgevoeligheid wordt onder andere bevorderd door een verkeerd voedingspatroon, chronische stress of vitamine A en D tekort.

Je kunt je aangeboren immuunsysteem verbeteren met behulp van Omega 3. Deze bevat belangrijke vetzuren die ervoor zorgen dat de ontstekingsreactie weer wordt uitgezet als het probleem is opgelost. Verder is bekend dat de stof Curcumine een ontstekingsremmende werking heeft. En uiteraard het eten van voldoende, gevarieerde en verse groenten voor de broodnodige vitaminen en mineralen.

De derdelijns barrière maakt gebruik van witte bloedcellen die zich ontwikkelen in lymfeknopen, beenmerg of thymus. Het systeem wordt geactiveerd als de eerste en tweede barrière het laten afweten en wordt zo’n 7 tot 10 dagen na een nieuwe besmetting actief. Het is een lerend systeem, wat betekent dat bij een herhaalde infectie het immuunsysteem sneller op gang komt. Raakt dit systeem overbelast zal dit zich uiten in allergieën, eczeem of bijvoorbeeld astma.

 

Hoe verbeter je je immuunsysteem?

  • Het is van belang om eerst je spijsvertering te verbeteren, dan je darmwand weer gezond te maken en vervolgens je darmflora te verbeteren.
  • Veel kun je zelf al oppakken door gevarieerd, vers, veel (groene blad-) groenten te eten.
  • Beperk of vermijd het eten van geraffineerde koolhydraten zoals pasta, bloem, witte rijst en suikers.
  • Eet voldoende Omega 3. Deze komen vooral voor in plantaardige oliën en vette vis.
  • Zorg ook voor voldoende beweging voor een gezonde darmperistaltiek en de aanmaak van endorfinens die het immuunsysteem stimuleren.
  • Vermijd (chronische) stress of zorg in ieder geval voor een gezonde balans tussen momenten van stress en ontspanning

Ook kun je het herstel en verbeteren van je immuunsysteem ondersteunen door Lymfedrainage via Reflexologie.

Meer weten over deze workshop? Kijk dan op www.growopleidingen.nl

Help, een griepgolf! Of toch niet….

Het herfst- en winterseizoen komt er weer aan en daarmee ook de onvermijdelijke griepgolf. De laatste griepepidemie duurde maar liefst 18 (!!) weken. Twee keer zolang als de gemiddelde periode van 9 weken. Wanneer de griepgolf gaat toeslaan kunnen we natuurlijk niet voorspellen,  maar we kunnen onze klanten wel ondersteunen in het versterken van het immuunsysteem.

 

Symptomen die kunnen duiden op een verzwakt immuunsysteem zijn onder andere terugkerende verkoudheden, holte ontstekingen, keelpijn, ontstoken tandvlees, urineweginfecties, slecht helende wondjes, maar ook slechte concentratie en vermoeidheid.

 

 

Herken je deze symptomen bij een cliënt?
Dan is het zaak om aan de gang te gaan met het immuunsysteem. Dit doe je enerzijds door deze minder te belasten en anderzijds door deze te versterken.

Factoren die het immuunsysteem belasten zijn:
– stress
– te weinig slaap
– ongezonde of eenzijdige voeding
– teveel alcholische of cafeïne houdende dranken
– geraffineerde suikers
– toxische belasting

Je kunt je immuunsysteem versterken door, je raadt het al, de belasting te verminderen.

Een aantal tips die je mee kunt geven aan je client zijn:

* Zorg voor voldoende nachtrust.
Slapen activeert het immuunsysteem. Tijdens je slaap herstelt het lichaam en het immuunsysteem zich. Bij een tekort aan slaap maakt je lichaam minder T-cellen aan. Deze cellen zijn verantwoordelijk voor het onschadelijk maken van indringers als virussen en bacteriën.

* Dagelijks voldoende beweging.
Beweging zorgt voor een verbetering in veel van je lichaamsprocessen. En dat kan net het verschil maken of je wel of niet ziek wordt. Verder zorgt beweging voor meer en actievere immuuncellen. Zo doet bijv. 30 minuten buiten wandelen wonderen voor je immuunsysteem.

* Het slikken van een goede multivitamine en mineralen supplement met onder andere vitamine C, E, flavonoïden, zink en selenium,. Dit zijn belangrijke bouwstenen voor je immuunsysteem.

Let op: slikt iemand al supplementen of medicijnen verwijs dan door naar een orthomoleculair therapeut.

* Kruiden die het immuunsysteem versterken zijn: kurkuma, kaneel, kardemom, gember en knoflook.
Kurkuma is een krachtig anti-oxidant dat ontstekingen tegengaat en werkt het beste als je het combineert met een beetje zwarte peper.
Kaneel bevat naast stoffen met anti-bacteriële en schimmelwerende eigenschappen ook veel anti-oxidanten.
Kardemom bevat flavonoïden die ontstekingsremmend werken en het bestanddeel cineol. Dit heeft een ontsmettende werking.
Gember verhoogt niet alleen de opname van voedingsstoffen maar heeft ook anti-bacteriële en anti-virale eigenschappen.
Knoflook versterkt het immuunsysteem en helpt tegen infecties van de luchtwegen. Gebruik deze kruiden als smaakmakers in je eten, maak er een lekkere curry of kruidenthee. Gewoon naar eigen voorkeur een kaneelstokje, paar plakjes verse gember en kurkuma en een paar peperkorrels koken in water. Even door de zeef en je hebt een heerlijke kruidenthee. Een beetje steranijs erbij is ook erg lekker…

* Versterk je darmflora. Je kunt je darmflora een flinke oppepper geven door het eten van gefermenteerd eten (o.a. zuurkool, kefir), veel vezels uit groenten, peulvruchten, kiemen en kruiden.en gezonde vetten. Vergeet niet voldoende water te drinken om constipatie te voorkomen.

Verder zijn lymfedrainagebehandelingen bij uitstek geschikt om het immuunsysteem te versterken. Dit kan door massage op het lichaam maar ook via reflexologie op de voet of onderarm.

 

Als therapeut kun je je behandelingen ondersteunen met wat etherische olie in je basisolie of verdamper.

Enkele voorbeelden:
– Tea Tree versterkt je immuunsysteem en de weerstand en maakt je beter bestand tegen ziektekiemen.
– Stomen met Rozemarijn is handig bij verstopte bijholtes
– Oregano doodt virussen, bacterien en schimmels. Je kunt een paar druppels gebruiken in je basisolie voor je voetreflexbehandeling of massage.
– Laurier bij verkoudheid, griep, bronchitis en sinusitis (ontstoken holten)

Niet alle oliën zijn geschikt voor gebruik tijdens de zwangerschap. Kijk voor tips voor gebruik en (contra-)indicaties op www.degroenelinde.nl.

Is jouw lichaam een onneembare vesting?

Deze blog gaat over de werking van het immuunsysteem. Niet eenvoudig om uit te leggen maar met wat beeldspraak kom je een heel eind. Hierbij wat strijdvaardige taal.

Zie je lichaam als een vestingstad en je immuunsysteem als het leger. De vestingstad verdedigt zich tegen de buitenwereld met behulp van de vestingmuren. Gewenste bezoekers kunnen ongehinderd naar binnen en naar buiten via de daarvoor bestemde openingen. Bij ongewenste indringers gaan de poorten dicht en is de stad veilig. Dit is de eerstelijns verdediging.

In je lichaam werkt dit hetzelfde. Hier bestaat de eerstelijns verdediging uit alles wat in verbinding staat met de buitenlucht: je longen, darmen, huid, slijmvliezen en lichaamsopeningen. Je darmen nemen bijvoorbeeld goede voedingstoffen op, maar sluiten zich voor ziektekiemen. Via deze 1e lijn-barrière wordt het grootste gedeelte van de ongewenste indringers buiten gehouden.

Terug naar de beeldspraak. Soms lukt het niet om de poorten op tijd te sluiten, je hebt bijvoorbeeld een wondje, de indringers zijn te sterk of je muren zijn verzwakt. In dat geval dat geval wordt het grove geschut in stelling gebracht. Op ingenieuze wijze worden de indringers omsloten, buiten gevecht gesteld en opgeruimd en de poorten alsnog gesloten. Het kan er hier verhit aan toegaan. In ons lichaam heet dat ontsteking of koorts. We hebben het hier over de tweedelijns verdediging ofwel het aangeboren immuunsysteem. Dit supersnel reagerende systeem is DNA geregeld en leert dus niet van eerdere ervaringen.

Over het algemeen zijn deze strijdkrachten goed in staat om onze vesting te vrijwaren van ongewenste elementen. Het kan echter zijn dat het vijandige leger door de eerste en tweedelijns barrière heen weet te dringen. Niet getreurd. Ons lichaam heeft nog een verassing in petto: de hogere legerleiding komt in actie. Een intelligent volkje met een goed geheugen voor eerdere ervaringen en een geavanceerd communicatiesysteem. Het weet precies opwelke plek met welke middelen moet worden ingegrepen om de rust weer te herstellen. Dit laatste noemen we de derdelijns barrière.

Kortom: ons immuunsysteem zit met zijn verschillende verdedigingslinie’s fantastisch in elkaar. Helaas staat het soms zwaar onder druk, waardoor de verdediging scheurtjes gaat vertonen. Zaak dus om onze vesting goed te onderhouden en daar waar nodig te herstellen door goede voeding en beweging.

Hierover meer in deel 2.